Historie
Restauratie
Bereikbaarheid
Rondleiding
Publicaties
Nieuwsbrief
links
Vrunj van 't Aje kirkhaof
Contact
Gastenboek

 

 

De aje kirkhaof

Sjtil gesjtange
bie wiezende sjeem
van kruutzend iezer

blajerende buim
baove sjtatige sjtein

en graafkelders vól
achtergelaote verdreet

Zoväöl
det zegke wilt
vergaet mich neet

Remunj, Els Zeegers-Koelen

 

 

 

 

’t Graaf mit de henj

‘t raak mich
de krach van same
de henj ineingevlóchte
veur ewig verbónje
zjwiegend alleszčgkend

klimop klump euver
’t verleje nao noe
’t inj is ‘t begin
de cirkel is róndj

Remunj, Els Zeegers-Koelen

 

Crypte Allerzielenloop 2016, foto Mathieu Beeren

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Oudere nieuwsberichten treft u aan door te klikken op Archief.


Week van de Begraafplaats van 27 mei t/m 4 juni

De Week van de Begraafplaats is een initiatief van de ASCE, de Association of Significant Cemeteries in Europe. Deze organisatie heeft als doel om Europese begraafplaatsen onder de aandacht te brengen als fundamenteel onderdeel van ons erfgoed. Tijdens deze week vertellen vele enthousiaste beheerders graag over de natuurwaarde en het historisch belang van de begraafplaats. Afgezien van de historische waarde van de Roermondse algemene begraafplaats ‘Nabij Kapel in ’t Zand’, zoals de officiële benaming luidt, is het Oude Kerkhof uniek vanwege zijn bijzondere flora. Vooral het katholieke gedeelte valt op door de aanwezigheid van eeuwenoude bomen en struiken langs graven, paden en ter accentuering van kruisingen. Het lijkt op een botanische tuin of arboretum van bomen met een symbolische en hoge sierwaarde. De begraafplaats fungeert niet alleen als een omsloten tuin voor de doden, maar eveneens als een tuin van beschouwing voor de levenden. Het is een paradijselijke groene oase van rust, bezinning en herdenking. In het algemeen blijkt het groen een zeer bepalend onderdeel van de begraafplaats te zijn. Een grote variatie aan bomen en planten verhoogt de natuurwaarde en geeft rust en intimiteit. Pas vanaf 1860 was het toegestaan om bomen en struiken op de uit 1785 stammende begraafplaats te planten, echter met uitzondering van de beide joodse begraafplaatsen die volgens de joodse wet verstoken moesten blijven van door de mens aangebrachte beplantingen. In het kader van de Week van de Begraafplaats zal Hans Moors, begraafplaatsbeheerder in Roermond, in nauwe samenwerking met de Stichting Oude Kerkhof, op zaterdag 3 juni een rondleiding over 'den Aje Kirkhaof' verzorgen waarbij het accent op de natuur zal liggen.
De wandeling, waaraan geen kosten verbonden zijn, start om 14.00 uur bij de publieksingang aan de Weg langs het Kerkhof
.


Foto Wim Bongaerts


 

GRATIS RONDLEIDING ‘AJE KIRKHAOF’ ROERMOND

Op zondag 21 mei kan men deelnemen aan een door de Stichting Oude Kerkhof aangeboden gratis rondleiding over de uit 1785 stammende stadsbegraafplaats ‘Nabij Kapel in ’t Zand’, zoals de officiële benaming luidt. Voorafgaand aan deze wandeling is er om 13.00 uur een korte inleiding met fotopresentatie in zaal ‘Aad Remunj’, Herkenbosscherweg 10, schuin tegenover de begraafplaats. Gedurende de twee uur durende rondleiding zullen alle vijf geloofsgedeelten en daarmee markante laatste rustplaatsen en locaties van dit Rijksmonument worden bezocht.
De duidelijke zichtbare indeling in religieuze gedeelten, de begraafklassen, het relatief grote aantal grafkelders (54!), het vele smeed-en gietijzer, de talrijke monumentale graven en de bijzondere flora maken ‘den Aje Kirkhaof’ een monumentale dodenakker van formaat. Hier liggen in de meest letterlijke zin van het woord de Roermondenaren die tussen 1750 en 1950 de historie van de stad mede bepaald hebben. Daaronder bevinden zich niet alleen geestelijken, politici, leden van de rechterlijke macht, edelen, industriëlen en middenstanders, maar ook kunstenaars, medici, notarissen, architecten, stadsfiguren en kermisexploitanten. Vele graven herinneren bovendien aan de Tweede Wereldoorlog die vooral op het joodse gedeelte in het bijzonder gekenmerkt worden. Het is die dag onder meer mogelijk de crypte van de bisschoppenkapel te bezoeken, evenals andere grafkapellen die voor deze gelegenheid opengesteld zullen worden. Diverse grafkelders zijn te bezichtigen en is het toegestaan er met een gids in af te dalen.
Uiteraard zal er speciale aandacht zijn voor het op 9 mei j.l. door de opperrabbijn Nederland, Binyomin Jacobs onthulde grafmonumentje van de in 1943 overleden Ruben Baer

Grafsteentje op het graf van Ruben Baer (1943-1943) na de onthulling (Foto: Wim Bongaerts)


 

ONTHULLING GRAFSTEENTJE RUBEN BAER (1943-1943)

Foto's Wim Bongaerts

Onder ideale weersomstandigheden waren ruim honderd belangstellenden op dinsdag 9 mei om 12.30 uur aanwezig op de Nieuwe Joodse begraafplaats om getuige te zijn van de onthulling van een nieuw grafsteentje op het grafje van de in 1943 geboren en gestorven Ruben Baer. Na het welkomstwoord van de voorzitter Stichting Oude Kerkhof, Mathieu Beeren, prees Benoit Wesly, voorzitter van de Joodse Gemeente Limburg, onze stichting met het genomen initiatief het grafje door leerlingen van de tegen over de begraafplaats gelegen Synergieschool te laten adopteren. Burgemeester Rianne Donders-de Leest vestigde vervolgens de aandacht op de geschiedenis van de Roermondse Joodse gemeente, die door de gevolgen van de Holocaust uiteindelijk zo klein werd dat hun gemeente in 1986 opgeheven moest worden. Het was mooi te mogen constateren dat het bijna voltallige College van B&W (een wethouder was wegens ziekte verhinderd) aanwezig was. Daarna was het de beurt aan de directie van de Synergieschool, de dames Jet Dekkers en Hetty Belgers die het belangrijk vonden dat door de adoptie van het grafje van Ruben Baer zijn verhaal en dat van anderen levend gehouden wordt. Ook wordt de adoptie door hen uiterst serieus genomen en zal die zich niet alleen beperken door het grafje af en toe te bezoeken. Isa Ahmadi, leerling van de school, droeg daarop uiterst bekwaam een door hem zelf geschreven verhaal voor, waarin hij Ruben omschreef als een symbool voor alle andere kinderen die kort geleefd hebben. Als voorlaatste spreker vertelde John Vaessen, vrijwilliger bij de Stichting Oude Kerkhof en initiatiefnemer van dit project, over de historische achtergrond van het grafje (zie op deze site daarvoor de rubriek Publicaties en klik op aanvullingen) en sprak de hoop uit dat wellicht in de toekomst aan de hand van het geadopteerde grafje van Ruben Baer een jaarlijkse herdenking op deze joodse begraafplaats, mogelijk in combinatie met een bezoek door leerlingen, ook van andere scholen, aan de voormalige synagoge gestalte gegeven zou kunnen worden. Tenslotte was het woord aan de opperrabbijn Binyomin Jacobs die op eigen verzoek het grafsteentje vervolgens zou gaan onthullen. In een aangrijpende rede herinnerde hij aan de gruwelijkheden in de kampen in de periode ‘40/’45 en memoreerde dat, hoe tegenstrijdig ook, Ruben het voorrecht had op een natuurlijke wijze te sterven in plaats van hoogstwaarschijnlijk vermoord te worden. Ook pleitte hij er voor dat de jeugd nooit vergeten mag wat er gebeurd is en waarschuwde voor het opkomend antisemitisme en rassenhaat. Daaropvolgend onthulde de opperrabbijn samen met Isa de grafsteen door de bedekkende zwarte doek te verwijderen en het uitspreken van een gebed, zowel in het Hebreeuws als in het Nederlands. De leerlingen van de Synergieschool legden aansluitend volgens joods gebruik steentjes op het graf in de vorm van de naam Ruben, benevens door hen uit hout gemaakte Davidsterren. Hun voorbeeld werd gevolgd door vele aanwezigen, waaronder burgemeester, wethouders en andere genodigden waarmee de ceremonie, die tot driemaal toe sfeervol en muzikaal onderbroken werd door het voordragen van Jiddische liederen door het ensemble El Cambio, ten einde kwam. Daarop begaven velen zich, op uitnodiging van de directie van de Synergieschool, naar hun ‘grand café’ voor het nuttigen van een kopje koffie of thee met een stukje vlaai. Een geste die door de organiserende Stichting Oude Kerkhof zeer op prijs gesteld werd. Hoewel de stichting en de school zich in eerste instantie wilde beperken tot een herdenking op kleine schaal, zijn ze er trots op dat, mede dank zij de aanwezigheid van opperrabbijn Jacobs en voorzitter Benoit Wesly, de ceremonie als geslaagd mag worden beschouwd en via de media wederom uitgebreid de aandacht op onze mooie historische monumentale begraafplaats gevestigd is.
Het bestuur van de stichting dankt hierbij nogmaals alle bij de stichting aangesloten vrijwilligers, Binyomin Jacobs, Benoit Wesly, de dames Hetty Belgers, Liesbeth Biermans, Jet Dekkers en hun leerlingen, de heren Eric Caris, Hans Moors en John Beckers en allen die aanwezig waren voor hun gewaardeerde bijdrage aan het doen slagen van deze bijzondere bijeenkomst.

video RTV Roermond: https:

Foto's Hennie Retera:

Foto's Rob van Deurzen:

Foto's René Roosjen:

Foto's Coen In Het Panhuis:

Foto's Lucien Pijper:

Foto's Wim Bongaerts:

en ook verwijzingen naar websites:

https://christenenvoorisrael.nl/2017/05/een-grafsteen-voor-ruben/

http://www.rd.nl/vandaag/binnenland/kleine-ruben-redde-zijn-moeder-door-zijn-vroege-geboorte-1.1399743

 

Onderstaand artikel in dagblad Trouw

Onderstaande artikelen in dagblad de Limburger


 

THEMA RONDLEIDING OORLOGSSLACHTOFFERS, VERZETSLIEDEN EN JOODS ROERMOND OP 'DEN AJE KIRKHAOF'

Op zondag 30 april organiseert de Stichting Oude Kerkhof te Roermond ook dit jaar weer een rondleiding met als onderwerp de Tweede Wereldoorlog. De start is om 13.00 uur met een korte voorbeschouwing in zaal 'Aad Remunj', Herkenbosscherweg 10, schuin tegenover de begraafplaats, waarna vele graven en locaties bezocht zullen worden die herinneren aan de periode 1940-1945. De rondleiding, die verzorgd wordt door gidsen van de stichting, voert de bezoeker onder meer langs graven van oorlogsslachtoffers zoals Anna Lutgens, Maria Vlek, Margaretha Sliepen, Mathieu Fonteijn en Theo Stroucken. Moeder en zoon Houben kwamen om bij de beschieting van een evacuatietrein op 8 februari te Wesel (D.). Voorts wordt stilgestaan bij de laatste rustplaatsen van verzetsstrijders als Francisca Brinkman-Rohling, Jan Wolters, Theo Bots, Johannes Roosjen en de kompanen Sjaak Frenken en Baer Reulen, die beiden op 10 juni 1944 na een schijnproces opgehangen zijn in Amsterdam en vervolgens hun massagraf gevonden hebben in de duinen te Bloemendaal. Van deze laatste zal aan het graf zijn afscheidsbrief voorgelezen worden. Bovendien zal gewezen worden op de plaats waar de veertien met Kerstmis 1944 gefusilleerde Roermondenaren begraven geweest zijn, evenals de slachtoffers die zijn omgekomen ten gevolge van de bombardementen van onder meer 11 november 1944, zoals de families Ament, Wilke, de Bock en Salden. Aandacht zal er ook zijn voor de kindergrafjes tengevolge van de evacuatie begin 1945. Op de begraafplaats zijn twee NSB graven (Hetterscheid en De Leeuw) aanwezig die eveneens belicht zullen worden. Het grafmonument van Leendert de Leeuw met nationaalsocialistische signatuur is vanwege zijn bijzonderheid aangemerkt als Rijksmonument. De plek waar 160 gesneuvelde Duitse militairen hun voorlopige rustplaats gekregen hebben (het 'Pruusseböske') zal eveneens bezocht worden. Bij de eregraven van Britse en Canadese vliegtuigbemanningsleden zal verteld worden over het neerstorten van hun machine. Tenslotte is er ook aandacht voor de nieuwe joodse begraafplaats. Totaal 133 Roermondse joden hebben ten gevolge van de Holocaust hun leven met de dood moeten bekopen. Vele namen op de grafstenen herinneren aan familieleden die na hun deportatie niet meer zijn teruggekeerd, zoals Hiegentlich, Straus, Cardozo, Behretz, Goedhart, Egger, Lehman, Leviticus en Goudsmit. Aan het uiteindelijk voor haar bestemde graf, waarin ze niet heeft mogen rusten, wordt het aangrijpende verhaal verteld over het lot van de joodse Jeanette Passmann-Vogelsang.
Deelname aan deze eenmalige jaarlijkse themarondleiding die ruim anderhalf uur zal duren, bedraagt drie euro per persoon. De wandeling is minder geschikt voor jonge kinderen. Vooraf aanmelden is niet nodig, tijdig aanwezig zijn is aan te bevelen.

Foto links: één van de zeven nog bestaande NSB graven in Nederland. Foto midden: Graven verzetsstrijders Hendrickx, Reulen en Frenken. Foto rechts: Monument in opdracht van familie Lehmann.

(Foto's: Stichting Oude Kerkhof)


THEMADAG STICHTING 'DE TEREBINTH' IN ROERMOND

Zaterdag 8 april ontving de Stichting Oude Kerkhof in het kader van een themadag, bestuur en leden van de stichting voor funerair erfgoed 'De Terebinth'.

Voorzitter Mathieu Beeren van de Stichting Oude Kerkhof met rechts voorzitter Bert Lever van de Stichting 'De Terebinth', foto Maurice Heemels.

Foto's Wim Bongaerts.

Na de lezing in 'Aad Remunj' van Dr. Maurice Heemels over zijn proefschrift 'Op den akker des doods waar allen gelijk worden...' begaf het gezelschap zich naar de begraafplaats alwaar Maurice ter plekke tekst en uitleg gaf. Met een gezellig samenzijn, waarbij omtrent het thema van gedachten gewisseld werd, werd de middag besloten.

 


Bartho Hendriksen 9 april

Bartho Hendriksen heeft een opmerking toegevoegd aan het bericht van Terebinth, stichting voor funerair erfgoed.


Was een bijzonder geslaagde middag die uitstekend werd begeleid door de vrijwilligers van de Stichting Oude Kerkhof Roermond. En nu eindelijk het 'beeld met de twee handjes' live gezien.


 

Nieuw grafmonumentje Ruben Baer (1943-1943) geplaatst

 

Op 7 april 2017 werd op de nieuwe joodse begraafplaats op initiatief van de Stichting Oude Kerkhof een nieuw grafsteentje geplaatst op het enige, tot voor kort nog deels herkenbare, kindergrafje van Ruben Baer.
Het grafje zal in de toekomst geadopteerd worden door leerlingen van de tegenover de begraafplaats gelegen Synergieschool.

De moeder van Ruben Baer, Flora Salomon, werd voor de bevalling van haar kindje opgenomen in het Laurentius ziekenhuis in Roermond, alwaar enkele dagen na de geboorte op 9 april 1943 haar zoontje, slechts vier dagen oud, op 13 april is overleden. Met medewerking van het ziekenhuispersoneel heeft Flora Salomon kunnen onderduiken in Wessem en ontsnapte daardoor aan de derde deportatie op diezelfde negende april naar Westerbork. Zij werd echter later verraden door een NSB‘er en alsnog in 1944 naar Bergen-Belsen weggevoerd. Zij overleefde het verblijf in het kamp, keerde terug naar Wessem en evacueerde uiteindelijk naar de Verenigde Staten. De vader en broer van Ruben, Leo Baer en Rolf Helmut Baer zijn in 1944 omgekomen in Auschwitz.

Op zijn verzoek zal opperrabbijn Binyomin Jacobs (Inter Provinciaal Opper Rabbinaat) in gezelschap van de voorzitter van de Joodse Gemeente Limburg, Benoit Wesly, op 9 mei 2017 om 12.30 uur het monumentje op de begraafplaats officieel onthullen.


______Opperrabbijn Binyomin Jacobs ___________________________________________________ Foto John Vaessen


Jaarlijkse herdenking in samenwerking met de Bond van Wapenbroeders.

HERDENKING 2017

De jaarlijkse 'Act of Remembrance', georganiseerd door de Bond van Wapenbroeders op de begraafplaats vond plaats onder ideale weersomstandigheden en trok ruim honderd belangstellenden. Loco burgemeester Angely Waajen herdenkt de gesneuvelde vliegtuigbemanningsleden in gezelschap van Rear Admiral Hardern en andere vertegenwoordigers van Allied Joint Force Command.

foto Coen in het Panhuis

Voor een beeldverslag van RTV klik: hier


 

Jaarlijkse herdenking in samenwerking met de Bond van Wapenbroeders.

´For your tomorrow, we gave our today´


Op zondag 2 april 2017 zal de Bond van Wapenbroeders Afdeling Roermond en Venlo in samenwerking met het Joint Force Command Brunssum en de Stichting Oude Kerkhof tijdens de jaarlijkse herdenking stilstaan bij de in de Tweede Wereldoorlog gesneuvelde Britse en Canadese vliegtuigbemanningsleden alsmede Nederlandse verzetsstrijders en militairen die tijdens de oorlog zijn omgekomen en op het Oude Kerkhof begraven zijn.
Na een aantal toespraken van genodigden en het voorlezen van een aantal gedichten door leerlingen van de tegen over de begraafplaats gelegen Synergieschool, wordt tijdens een processie kort stilgestaan bij een 22 tal graven waaronder de laatste rustplaatsen van negen Royal Air Force en Royal Canadian Air Force vliegtuigbemanningsleden. De herdenkingsdienst op het Oude Kerkhof begint om 14.00 uur voor de Bisschoppenkapel.
Toegang uitsluitend via de hoofdingang van de begraafplaats. www.wapenbroederszuid.nl

Herdenking 2016

Foto Coen in het Panhuis


 

EERSTE ALGEMENE RONDLEIDING OP OUDE KERKHOF



De eerste gratis bij te wonen algemene rondleiding 2017 op 'den Aje Kirkhaof' te Roermond, georganiseerd door de Stichting Oude Kerkhof, zal plaats vinden op zondag 26 maart. Deelnemers worden uitgenodigd om 13.00 uur aanwezig te zijn voor een korte inleiding in zaal 'Aad Remunj', Herkenbosscherweg 10, schuin tegenover de begraafplaats. Tijdens de rondleiding, die ongeveer twee uur in beslag zal nemen, worden alle vijf geloofsgedeelten van de uit 1785 stammende dodenakker bezocht. De begraafplaats kan getypeerd worden als 'spiegel' van de samenleving. De sociale en religieuze verschillen in de stad in de afgelopen twee eeuwen komen er zeer nadrukkelijk tot uiting in de klassenindeling en de monumentale grafcultuur. De Stichting Oude Kerkhof werd opgericht in 1996 met onder meer als doel de begraafplaats als cultureel erfgoed te behouden. Mede door haar inzet is ze in 2001 benoemd tot rijksmonument en mag er vanaf 2010 weer begraven of bijgezet worden.

De rondleiders van de Stichting Oude Kerkhof heten u van harte welkom bij de eerste algemene rondleiding 2017 (Foto: Wim Bongaerts)


 

 

L